تشخیص قبل از تولد تالاسمی بتا

19 ژوئن 2018

بیماری بتا تالاسمی به دو دسته تالاسمی ماژور و تالاسمی مینور تقسیم بندی می باشد. افراد مبتلا به تالاسمی مینور در واقع کم خونی مشکل سازی ندارد، اما در صورتی که دو فرد تالاسمی مینور با هم ازدواج کنند که به احتمال ۲۵% فرزندانشان دچار تالاسمی ماژور خواهد بود؛ در ۲۵% فرزندانشان سالم و در ۵۰% نیز تالاسمی مینور خواهند داشت.

زوج های دارای تالاسمی مینور که جهش ژن بتا در آنها مشخص شده است، بعد از هفته دهم بارداری جهت گرفتن نمونه cvs به مراکز معتبر ارجاع داده می شوند. نمونه جنینی به همراه DNA والدین جهت بررسی با روش های مستقیم DNA Sequencing  و Reverse Strip Assay,ARMS-PCR و غیر مستقیم (RFLP PCR) مورد آزمایش قرار می گیرد.

کلیه نمونه های جنینی جهت تعیین فرزندی-والدی(Finger printing) و رد احتمال maternal contamination  با استفاده از STR های مختلف مورد آزمایش قرار می گیرند.

روش ARMS-PCR برای تشخیص موتاسیون های نقطه ای بکار می رود که در آن  از دو جفت پرایمر استفاده می شود. در این روش، واکنش در دو لوله جداگانه انجام می شود که یکی از آنها حاوی پرایمرهای نوع موتاسیون یافته و دیگری حاوی پرایمرهای نوع معمولی است چنانچه تکثیر در لوله حاوی پرایمر موتاسیون یافته انجام شود، در DNA هدف، موتاسیون اتفاق افتاده است و تکثیر در لوله حاوی پرایمر معمولی، نشان دهنده آن است که موتاسیونی اتفاق نیفتاده است.

در روش Strip Assay توالی نرمال و جهش یافته با استفاده از پرایمر بیوتینیله در واکنش زنجیره پلیمراز (PCR) تکثیر یافته، سپس هیبرید شده تا با نوار نیتروسلولز فیکس شود و در نهایت با استفاده از یک واکنش آنزیماتیک با بهره گیری از میل ترکیبی بیوتین-استرپتاویدین آلکالین فسفاتاز قابل رویت می گردد.

در روشDNA,Sanger sequencing ژنومیک بیمار به روش PCR تکثیر شده و در دو جهت مستقیم و معکوس ژن بتا تعیین توالی می شود.

در روش RFLP نیز پس از تکثیر کردن توالی مورد نظر به کمک PCR، آنها را تحت تاثیر آنزیم های محدودکننده اختصاصی قرار داده و محصولات هضم آنزیمی هر نمونه در چاهک جداگانه ای الکتروفورز می شود. بدلیل تفاوت در محل قرارگیری جایگاه های شناسایی و برش آنزیم های مورد استفاده در نمونه های مختلف، محصول هضم آنزیمی هر نمونه حاوی تعداد متفاوتی از قطعات با طول های متفاوت می باشد. با تفسیر مناسب باندهای بدست آمده روی ژل می توان پلی مرفیسم های مختلفی را شناسایی و ارتباط آنها با بیماری را مورد مطالعه قرار داد.

ارسال شده در مولکولی توسط دکتر سمیرا ساعی‌راد | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,